Theo y học hiện đại nghiện ma túy là một trạng thái lệ thuộc về mặt cơ thể và tâm lý vào chất ma túy sau khi đã sử dụng nhiều lần. Khi vào cơ thể, ma tuý kích thích não bộ giải phóng nhiều endorphin làm tăng các cảm giác sảng khoái, hưng phấn, tạo cảm giác “phê”. Ma tuý gây hiện tượng “dung nạp” khi sử dụng kéo dài và “hội chứng cai” nếu ngưng sử dụng khiến người sử dụng ma tuý ngày càng phải lệ thuộc vào thuốc.

Theo y học cổ truyền khi được đưa vào cơ thể, ma tuý tác động đến tạng phủ trong cơ thể của người nghiện không giống nhau, tuỳ thuộc vào trạng thái sinh lý, thời gian sử dụng thuốc, mức độ sử dụng thuốc mà quy nạp thành các thể lâm sàng của cai nghiện ma tuý.